قراءت و تلاوت قرآن

نمایش نسخه چاپینمایش نسخه چاپی

سؤال:
آیا قرائت و تلاوت قرآن ثواب دارد؟


پاسخ:
1- تلاوت قرآن امر خداوند متعال است:
وَ رَتِّلِ الْقُرْآنَ تَرْتيلاً (مزمل/4)
و قرآن را شمرده و روشن و با تأمل و دقت بخوان

فَاقْرَؤُا ما تَيَسَّرَ مِنَ الْقُرْآن‏ (مزمل/20)
پس به اندازه ‏اى كه براى شما ممكن است، قرآن را تلاوت كنيد

2- خداوند هم وقتی به امری فرمان می دهد و مؤمنان آن را انجام می دهند، در برابر این انقیاد و اطاعت از فرمان الهی پاداش می گیرند؛ نیز در برابر انجام کارهای «خیر» و «صالح» (که تعبیر قرآن است و به تعبیر فارسی «نیک» و «شایسته») ) وعده پاداش داده است و از جمله مصادیق بارز عمل خیر و صالح تلاوت قران است:

وَ مَنْ يَعْمَلْ مِنَ الصَّالِحاتِ مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى‏ وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَأُولئِكَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ وَ لا يُظْلَمُونَ نَقيراً (نساء/124)
و آنهايى كه اهل ايمان هستند مرد يا زن، اگر كار خوبى انجام دهند، وارد بهشت خواهند شد و به اندازه پوسته هسته خرمايى به آنها ستم نمى ‏شود.

مَنْ عَمِلَ صالِحاً مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى‏ وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَياةً طَيِّبَةً وَ لَنَجْزِيَنَّهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ ما كانُوا يَعْمَلُونَ (نحل/97)
آن كه كار شايسته انجام مى‏ دهد خواه مرد يا زن در حالى كه اهل ايمان باشد، به او زندگى پاكيزه و پاداشى خيلى بهتر از آنچه انجام داده، خواهيم داد.

فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ (زلزلة/7)
پس هر كس به اندازه ذره ‏اى كار نيك كرده باشد، آن را مى ‏بيند.

نتیجه اینکه، تلاوت قرآن، امر خداوند متعال است و خداوند هم برای اطاعت و انقیاد بنده از فرمان او (به شرط داشتن ایمان) وعده پاداش داده است لذا تلاوت و قرائت قرآن یقینا امری مستحب است و دارای ثواب و پاداش الهی.
---------------------------------------------
سؤال:
آیا می توان ثواب عملی (مثل ثواب تلاوت قرآن) را به میتی مؤمن اهداء نمود؟

پاسخ:
طبق برخی روایات انسان می تواند برخی اعمال را انجام داده و ثواب آن را به روح درگذشتگان اهدا نماید و چون اهداء چنین ثوابهایی امکان دارد لذا اصل مسأله در مورد تلاوت و اهداء ثواب آن نیز جاری است.

نمونه یک روایت:
از پیامبر اسلام نقل شده که فرمود: سخت ترین ساعات برای میت، شب اول قبر است! پس با دادن صدقه [و اهداء ثواب]، بر امواتتان ترحم کنید و اگر صدقه ای نیافتید [یا نداشتید]، دو رکعت نماز بخوانید؛ در رکعت اول، یکبار سوره حمد و یک مرتبه آیة الکرسی و دو مرتبه سوره توحید و در رکعت دوم یک مرتبه سوره حمد و ده مرتبه سوره تکاثر بخوانید؛ بعد از این نماز هم چنین دعا کنید: پروردگارا، بر محمد و آل او درود فرست و ثواب این دو رکعت نماز را به قبر فلانی برسان؛ خداوند هم در آن ساعت هزار فرشته با حله ها و پارچه ها[ی بهشتی] به سوی او فرستاده و قبرش را تا روز قیامت فراخ می نماید و به آن نمازگزار هم به اندازه آنچه خورشید بر آن تابیده حسنات می بخشد [یعنی حسنات بسیار می بخشد] و چهل درجه مقام [معنوی یا بهشتی] او را بالا می برد. (فلاح السائل/ص86)؛
نتیجه اینکه، اهداء ثواب به درگذشتگان هیچ قبح یا منع عقلی یا نقلی ندارد و این مطلب با آیات کریمه قران هم تضادی ندارد لذا با روایات صحیح می توان اصل مطلب را پذیرفت.