پرسش: توصیه های قرآن برای تداوم زندگی شرح آموزس های قرآنی در مورد آئین همسر داری،همسران زن ومرد ستوده از دیدگاه قران وازدواج های نکوهیده در قرآن؟ پاسخ: پرسشگر گرامی با سلام و سپاس از ارتباطتان با این مرکز هر موضوعی که در قرآن طرح شده، به صورت اجمال وکلی بوده ، وارد جزئیات نمی شود، ازجمله آن ازدواج است که پایداری وقوام آن نیز به اجمال واختصار درسوره روم آیه21وسوره اعراف آیه 189 مطرح شده است . دراین آیات برای پایداری وقوام نکاح و زوجیت به دو اصل مهم واساسی اشاره شده ، یکی " مودت" ودیگری "رحمت" است . این دو شالوده جامعه انسانی به خصوص در زندگی خانوادگی به شمار می رود چرا که اساس خانواده از مرد وهمسرش تشکیل می شود . آن کس که انسان را برای زندگی اجتماعی آفریده است، این دواصل را به عنوان پیوند و ربط ضروری در جان اوایجاد کرده است . درمعنای" مودت" و"رحمت " گفته اند که مودت یعنی" دوست داشتن " وانگیزه ارتباط با طرف مقابل در ابتدای کار وادامه آن است . "رحمت"یعنی رسیدگی به یکدیگر درروزگار پیری است که گاه خدمات بلا عوض وایثارنیز دارد (1). این دو اصل در بین همه انسان ها جاری ولازم است که دو همسر یکی از مصادیق بارز آن به شمارمی رود. به هر حال ادامه زندگی دوهمسر بدون این دو اصل قرآنی امکان ندارد . اما چه چیزهایی بین دو همسر "مودت " ودوستی می آورد وموجب رحمت است؟ در روایات اسلامی بیان شده است که به برخی از آن اشاره می کنییم. 1- اخلاق. اخلاق حسنه و نیك نمودار پایداری وقوام زندگی می‏باشد. 2- ایمان، شخص با ایمان و خدا ترس، فرد مناسبی برای انتخاب همسر است وباعث پایداری زوجیت است. رسول خدا(ص) می‏فرماید: "كسی كه اخلاق و دینش مورد پسند و رضایت باشد و برای خواستگاری سوی شما آمد، تزویجش كنید!(2) اگر چنین نكنید موجب بروز فتنه و فساد بزرگ در زمین خواهید شد(سوره انفال، آیه 73)". 3- اصالت خانوادگی: ریشه دار بودن همسر (زوج و زوجه) شرط مهم دیگری در زندگی مشترك است. انسان باید سعی كند از جایی همسر انتخاب كند كه از ریشه خانوادگی محكم و اصیل و نجیب برخوردار باشد و خانواده‏اش به خوبی و نیكی معروف باشند. پیامبر گرامی اسلام(ص) فرمود: " مراقب باش كه نطفه فرزندت را در كجا می‏گذاری، زیرا اخلاق مادران و پدران به فرزندان منتقل می‏شود". مقصود این است كه مراقب باشد از چه خانواده‏ای زن می‏گیرد و یا به چه خانواده‏ای زن می‏دهد كه اگر فرزندی از این راه نصیب شد، اخلاق و صفات آشكار و پنهان نیاكان خود را به ارث خواهد برد.(3) نیز حضرت می‏فرماید: "با خانواده‏ها و نژادهای شایسته ازدواج كنید، زیرا اصل و نژاد مؤثّر است".(4)به هر حال روایات و احادیث بر این سه شرط مهم (اخلاق، ایمان و اصالت خانوادگی) بسیار تأكید شده است. اگر قرار باشد ازدواجی پایدار و موفق و با دوام و مورد رضای خدا صورت پذیرد،لازم است این سه شرط مدّ نظر قرار گیرد. واگر نباشد آن ازدواج نکوهیده ولذت بخش نیست .اصولاً زندگی انسان، میدان بزرگی از آزمایش‏ها و فراز و نشیب‏ها است كه ازدواج بخش بزرگی از زندگانی هر فردی را تشكیل می‏دهد. در جامعه و عصر امروزی هر بخشی از زندگی نیاز خاص خود را می‏طلبد كه در وضع سخت اقتصادی، تدبیر و قناعت كارساز است.خواندن كتاب‏های مربوط به ازدواج خصوصاً كتاب "آیین همسرداری" نوشته آیت اللّه امینی مفید است.
پی نوشت‏ها:
1. مجمع البحرین ج 1 ماده رحم وج2 ص488،ماده ودد. وتفسیر نمونه ج21ص392.
2. وسائل الشیعه، ج 14، كتاب نكاح، ص 3.
3. همان، ص 6، حدیث 14.
4. وسائل الشیعه، ج 14، كتاب نكاح، ص 51، حدیث 2.